Bir ebeveyn olarak bebeğinizin sağlığıyla ilgili en ufak bir değişiklik bile büyük endişe kaynağı olabilir. Özellikle de göz gibi hassas bir organda fark edilen bir durumsa… “Bebeklerde gözde beyazlık” veya tıbbi adıyla lökokori, görmezden gelinemeyecek önemli bir işarettir. Bu durum, maalesef, nadir görülen ancak hayati risk taşıyan bir çocukluk çağı göz kanseri olan retinoblastom belirtisi olabileceği gibi, başka ciddi göz rahatsızlıklarının da habercisi olabilir. Peki, bebeğinizin gözünde beyazlık fark ettiğinizde ne yapmalısınız ve bu durum gerçekten ne anlama geliyor? Gelin, bu önemli konuyu birlikte derinlemesine inceleyelim.

Bebeklerde Gözde Beyazlık (Lökokori) Nedir?

Lökokori, Latince “beyaz gözbebeği” anlamına gelen bir terimdir. En basit tanımıyla, bebeğin göz bebeğinin normalde siyah veya kırmızı (fotoğraflarda flaş yansımasıyla oluşan kırmızı göz) olması gerekirken, beyaz veya grimsi bir renkte görünmesidir. Bu durum, özellikle loş ışıkta çekilen fotoğraflarda veya bir el feneri ışığında doğrudan göze bakıldığında daha belirgin hale gelebilir. Kırmızı göz refleksinin (pupil yansımasının) olmaması veya beyaz bir yansıma şeklinde ortaya çıkması, gözün içindeki bir anormalliğin işaretidir ve acil tıbbi müdahale gerektirir.

Retinoblastom Nedir ve Neden Önemlidir?

Retinoblastom, çocukluk çağında en sık görülen göz içi kanseridir. Gözün arkasındaki ışığa duyarlı doku olan retinada başlar ve hızlı bir şekilde büyüyebilir. Türkiye'de de görülen bu kanser, genellikle 5 yaş altı çocuklarda teşhis edilir. Retinoblastomun erken teşhisi, çocuğun görme yeteneğini kurtarmak ve hatta hayatını tehdit edebilecek metastazları (yayılımı) önlemek açısından kritik öneme sahiptir. Geç kalındığında gözün alınması (enükleasyon) veya daha da kötüsü, kanserin vücuda yayılması riski bulunur. Retinoblastom hakkında daha detaylı bilgiye Wikipedia üzerinden ulaşabilirsiniz.

Lökokori'nin Nedenleri: Sadece Retinoblastom mu?

Evet, lökokori fark edildiğinde akla ilk gelen ve en korkulan neden retinoblastom olsa da, bu durumun başka potansiyel sebepleri de vardır. Ancak her durumda, profesyonel bir göz muayenesi zorunludur.

Retinoblastom

Yukarıda da belirttiğimiz gibi, lökokori, retinoblastomun en sık görülen ve çoğu zaman ilk fark edilen belirtisidir. Kanserli tümörün ışığı farklı yansıtması nedeniyle göz bebeği beyaz görünür.

Doğumsal Katarakt

Bebeklerde de katarakt görülebilir. Göz merceğinin bulanıklaşması sonucu ışık geçişi engellenir ve göz bebeği beyaz görünebilir. Doğumsal katarakt, acil tedavi gerektiren ve görme gelişimini olumsuz etkileyen bir durumdur.

Coats Hastalığı

Retinadaki kan damarlarının anormal gelişimiyle karakterize olan nadir bir hastalıktır. Damarlardan sızan sıvı ve lipitler retinada birikerek lökokoriye neden olabilir.

Toksokara Enfeksiyonu

Kedi ve köpek dışkısında bulunan parazit yumurtalarının insanlara bulaşmasıyla oluşan bir enfeksiyondur. Larvalar göze yerleştiğinde retinada iltihaplanmaya ve beyazlık oluşumuna yol açabilir.

Prematüre Retinopatisi (ROP)

Özellikle çok erken doğan ve düşük doğum ağırlıklı bebeklerde görülen bir retinal damar gelişim bozukluğudur. Şiddetli vakalarda lökokori ve hatta körlüğe neden olabilir.

Diğer Nadir Durumlar

Persistent Fetal Vaskülatür (PFV), retinal dekolman veya enfeksiyonlar gibi daha nadir görülen durumlar da lökokoriye yol açabilir.

Bebeklerde Gözde Beyazlık Fark Edildiğinde Ne Yapmalı?

Bebeğinizin gözünde herhangi bir beyazlık, parlaklık veya anormal bir yansıma fark ettiğinizde, zaman kaybetmeden bir çocuk göz doktoruna (pediatrik oftalmolog) başvurmanız hayati önem taşır. Bu durum bir acil vaka olarak değerlendirilmelidir.

Acil Göz Doktoru Ziyareti

Birincil adım, derhal uzman bir doktora görünmektir. Gözdeki beyazlık, basit bir yansıma olabileceği gibi, yukarıda bahsedilen ciddi hastalıkların da göstergesi olabilir. Göz doktoru, göz bebeğini genişleten damlalar kullanarak gözün içini detaylı bir şekilde inceleyecektir. Bu muayene, retinayı ve diğer göz yapılarını değerlendirmek için kritik öneme sahiptir.

Detaylı Göz Muayenesi ve Gerekirse İleri Tetkikler

Oftalmolog, biyomikroskopi, direkt ve indirekt oftalmoskopi gibi yöntemlerle gözün arka kısmını ve retinasını kontrol edecektir. Şüpheli durumlarda, ultrasonografi (USG), Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG) gibi görüntüleme testleri veya laboratuvar testleri istenebilir. Bu testler, tanıyı doğrulamak ve hastalığın yayılımını değerlendirmek için önemlidir. Türk Oftalmoloji Derneği gibi kuruluşlar, bu konularda ebeveynlere ve sağlık profesyonellerine rehberlik etmektedir: Türk Oftalmoloji Derneği.

Erken Teşhisin Önemi

Lökokoride erken teşhis, özellikle retinoblastom gibi durumlarda, görme kaybını önlemek, gözü kurtarmak ve hatta çocuğun hayatını kurtarmak için altın değerindedir. Erken evrelerde yakalanan retinoblastom, çok yüksek başarı oranlarıyla tedavi edilebilir. Tedavi seçenekleri arasında kemoterapi, lazer fotokoagülasyon, kriyoterapi (dondurma), radyoterapi veya gözün alınması (enükleasyon) yer alabilir; ancak erken müdahale, daha az invaziv tedavi yöntemlerinin uygulanmasına olanak tanır.

Unutmayın, ebeveynlerin gözlem yeteneği ve hızlı reaksiyonu, çocuklarının geleceği için belirleyici olabilir. Bebeğinizin gözünde en ufak bir şüphede bile tereddüt etmeyin ve bir uzmana danışmaktan çekinmeyin. Bu, onun sağlıklı bir yaşama adım atmasında atılacak en önemli adımdır.