Anlaşmalı boşanma, evlilik birliğini medeni bir şekilde sonlandırmak isteyen çiftler için önemli bir hukuki yoldur. Bu sürecin temelini ise, çiftlerin hak ve yükümlülüklerini karşılıklı mutabakatla belirlediği Anlaşmalı Boşanma Protokolü oluşturur. Peki, Anlaşmalı Boşanma Protokolü örneği nasıl olmalı ve bu önemli belgeyi hazırlarken bilmeniz gerekenler nelerdir? Bu makalemizde, anlaşmalı boşanma sürecinin olmazsa olmazı olan protokolün detaylarını, hukuki inceliklerini ve dikkat edilmesi gereken noktaları ele alarak sizleri aydınlatmayı hedefliyoruz.

Anlaşmalı Boşanma Nedir ve Neden Protokol Gerekli?

Türk Medeni Kanunu'nun 166/3. maddesinde düzenlenen anlaşmalı boşanma, evliliğin en az bir yıl sürmesi ve tarafların boşanma ile birlikte ortaya çıkacak tüm sonuçlar üzerinde anlaşmaya varması halinde mümkün olan bir boşanma türüdür. Bu anlaşma, mahkemeye sunulan yazılı bir protokolle belgelenir. Protokolün önemi, çekişmeli boşanmaların aksine, tarafların yargılama sürecini hızlandırması, duygusal yıpranmayı minimize etmesi ve geleceğe dair belirsizlikleri ortadan kaldırmasıdır. Mahkeme, tarafların serbest iradesiyle hazırlanmış bu protokolü onaylayarak boşanma kararı verir.

Anlaşmalı Boşanma Protokolü Hangi Konuları Kapsamalıdır?

Eksiksiz bir anlaşmalı boşanma protokolü, boşanmanın tüm hukuki ve mali sonuçlarını düzenlemelidir. İşte protokolde mutlaka yer alması gereken ana başlıklar:

Çocukların Durumu (Velayet ve İştirak Nafakası)

Eğer ortak çocuklarınız varsa, onların geleceğiyle ilgili düzenlemeler protokolün en hassas ve önemli bölümüdür. Protokolde şunlar açıkça belirtilmelidir:

• Velayet: Ortak çocukların velayetinin hangi tarafa verileceği.
• Kişisel İlişki (İletişim): Velayeti almayan ebeveyn ile çocuklar arasındaki kişisel ilişkinin (görüşme sıklığı, süreleri, özel günler vb.) nasıl sağlanacağı.
• İştirak Nafakası: Velayet kendisine bırakılmayan tarafın, çocukların eğitim, sağlık, barınma gibi giderlerine katkıda bulunmak üzere ödeyeceği aylık nafaka miktarı, ödeme şekli ve yıllık artış oranı (örn: TÜFE oranında artış).

Maddi ve Manevi Tazminat

Taraflar, boşanma nedeniyle birbirlerinden maddi veya manevi tazminat talep edip etmediklerini protokolda belirtmelidir. Eğer talep yoksa, bu durumun "tarafların birbirlerinden maddi ve manevi tazminat talep etmedikleri" şeklinde açıkça yazılması önemlidir.

Yoksulluk Nafakası

Boşanma sonrası yoksulluğa düşecek eşe ödenecek olan yoksulluk nafakası da protokolle düzenlenebilir. Bu bölümde nafakanın miktarı, ödeme şekli, başlama tarihi ve yıllık artış oranı belirtilmelidir. Tarafların nafaka talep etmemesi halinde bu durum da açıkça protokola yazılmalıdır.

Mal Paylaşımı ve Ortak Mallar

Evlilik birliği içinde edinilmiş menkul (taşınır) ve gayrimenkul (taşınmaz) malların nasıl paylaşılacağı, varsa ortak borçların kim tarafından ödeneceği bu bölümde detaylandırılır. Örneğin; evin kime kalacağı, arabanın kime geçeceği, banka hesaplarındaki paranın nasıl bölüşüleceği gibi konular net bir şekilde ifade edilmelidir.

Ziynet Eşyaları ve Şahsi Eşyalar

Düğünde takılan ziynet eşyaları veya taraflara ait kişisel eşyaların akıbeti de protokolde düzenlenebilir. Genellikle bu tür eşyaların kimde kalacağı veya nasıl iade edileceği belirtilir.

Mahkeme Giderleri ve Vekalet Ücreti

Boşanma davası için ödenecek mahkeme harçları ve avukatlık ücretlerinin hangi tarafça karşılanacağı veya taraflar arasında nasıl paylaşılacağı da protokolda yer alabilir.

Anlaşmalı Boşanma Protokolü Hazırlarken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Başarılı ve sorunsuz bir anlaşmalı boşanma süreci için protokol hazırlığı aşamasında şu hususlara özellikle dikkat edilmelidir:

Hukuki Geçerlilik ve Eksiksizlik

Protokol, Türk Medeni Kanunu ve ilgili mevzuata uygun olmalı, hiçbir yoruma açık madde içermemelidir. Tüm detaylar açık ve net bir dille ifade edilmeli, ileride yeni bir uyuşmazlığa yol açabilecek boşluklar bırakılmamalıdır. Eksik veya hukuka aykırı maddeler içeren bir protokol, mahkeme tarafından kabul edilmeyebilir veya düzeltilmesi istenebilir, bu da süreci uzatır.

Tarafların Özgür İradesi ve Avukat Desteği

Protokolde yer alan tüm maddeler, tarafların hiçbir baskı veya zorlama altında kalmadan, özgür iradeleriyle kabul edilmiş olmalıdır. Tarafların haklarını tam olarak anlamaları ve gelecekteki olası sonuçları öngörebilmeleri için her iki tarafın da ayrı ayrı bir avukattan hukuki danışmanlık alması şiddetle tavsiye edilir. Bir hukuk profesyoneli, protokolün adil ve kanuni olduğundan emin olmanızı sağlar.

Gerçekçi ve Uygulanabilir Koşullar

Protokolde belirlenen nafaka miktarları, mal paylaşımı oranları veya kişisel ilişki düzenlemeleri, tarafların ekonomik ve sosyal gerçeklerine uygun, uygulanabilir nitelikte olmalıdır. Hayata geçirilemeyecek kadar yüksek veya düşük miktarlar, ileride yeni hukuki sorunlara neden olabilir.

Geleceğe Yönelik Hükümler

Özellikle nafaka miktarlarının yıllık artış oranları gibi geleceğe yönelik düzenlemeler, enflasyon gibi ekonomik faktörler göz önünde bulundurularak protokola eklenmelidir. Bu tür maddeler, tarafların tekrar mahkemeye başvurma ihtiyacını azaltır.

Anlaşmalı Boşanma Süreci ve Protokolün Mahkemeye Sunulması

Boşanma dilekçesi ile birlikte mahkemeye sunulan anlaşmalı boşanma protokolü, hakimin incelemesinden geçer. Hakim, protokolün tarafların menfaatine ve özellikle çocukların üstün yararına uygun olup olmadığını denetler. Duruşmada, her iki tarafın da hazır bulunması ve protokolde yazılı hususları özgür iradeleriyle kabul ettiklerini sözlü olarak beyan etmeleri zorunludur. Hakim, protokolde küçük değişiklikler yapılmasını talep edebilir veya eksik gördüğü hususların tamamlanmasını isteyebilir. Onaylanan protokol, mahkeme kararının bir parçası haline gelir ve taraflar için bağlayıcı olur.

Anlaşmalı boşanma protokolü, evlilik birliğini medeni bir şekilde sonlandırmanın en hızlı ve sorunsuz yoludur. Bu rehber niteliğindeki makalemizle, anlaşmalı boşanma protokolü örneği hazırlarken bilmeniz gereken temel prensipleri ve dikkat etmeniz gereken kritik noktaları aktarmayı amaçladık. Unutmayın ki, her ne kadar anlaşma sağlansa da, hukuki geçerliliği olan, eksiksiz ve adil bir protokol için mutlaka bir hukuk uzmanından destek almak, ileride yaşanabilecek mağduriyetlerin önüne geçmek adına büyük önem taşır. Süreci doğru yönetmek, hem sizin hem de varsa çocuklarınızın geleceği için huzurlu bir başlangıç olacaktır.